Bij alles wat heilig is
Rikko geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag te lezen en te beluisteren.
Tekst onder afbeelding
Bij alles wat heilig is – PopUpGedachte woensdag 22 januari 2025
‘Dien de rivier, dan dient de rivier jou’ zei Li An Phoa gisteren. Ik sprak haar voor Grasland, de podcast van Graceland. Li An loopt langs rivieren, van de bron tot de monding, van het begin tot aan het eind. En opeens blijkt de rivier de verbinding te zijn tussen zovelen. En haar doel? Drinkbare rivieren, zo heet haar levensdoel en haar project: drinkable rivers. Daar is haar leven op gericht, alles wat ze doet. Niet religieus gemotiveerd, maar als ik haar vraag naar het goddelijke dan wijst ze het goddelijke aan in alle leven. En dat heeft als effect – dat het goddelijk is – dat je het te eerbiedigen hebt. En het toffe is; als je de rivier gaat eerbiedigen, wordt ze schoon. En als de rivier schoon is, voedt ze het landschap, voedt ze jou – en nog even en je vult je dopper bij de Maas en de Waal. Ondenkbaar, zegt de één. Een fantastisch verenigend doel zegt de ander. En ja, het verenigt boeren en activisten, burgemeesters en wandelaars, waterschap en zwemmer.
Het is zoals goede godsdienst hoort te werken; eerbiedig de Eeuwige, dan zorgt de Eeuwige voor jou. Dan wordt de boel gezonder, zuiverder, liefdevoller. Eindeloos onder de indruk was ik van Bischop Mariann Budde in de kathedraal van Washington DC, die voor een miljoenenpubliek met Donald Trump en z’n entourage op de voorste rij de man opriep tot ‘mercy’, genade. Als je dan het idee hebt aangesteld te zijn door de voorzienigheid, heb dan genade voor de miljoenen homo’s, lesbiennes en transgender, volwassenen en kinderen. Heb genade met de mensen die in Amerikaanse fabrieken werken en in de zorg en geen papieren hebben, maar wel het werk doen. Met hun kinderen die bang zijn dat jij hun ouders wegstuurt. Ze ging maar door; dien de Eeuwige, Donald. Dan wordt het land gezond.
Waar is de heiligheid die we ervaren voor bedoeld? Om te genezen en te helen. Om evenwicht en zorg te bieden, water waar je uit kunt drinken en liefde voor de kwetsbaren; om je heen en in jezelf. Vandaag in de lezing wordt Jezus van Nazareth dan ook woedend als mensen niet meer zijn hoe het heilige bedoeld is om te genezen en te helen; niet om de heersende macht te dienen, om uitsluiting te legitimeren, om je veilig te blijven voelen omdat de er niets verandert of dat wat verandert wordt teruggedraaid. Het is sabbat, de heilige Joodse dag waarop er voorzeker geen werk wordt verricht. In welke vorm dan ook. Jezus staat in een synagoge, hij is bekend om zijn wonderlijke genezingen en er is een man aanwezig met een verschrompelde hand. Omstanders willen weten of hij zich vandaag aan de sabbatsregels gaat houden of niet. En de rabbi stelt deze vraag:
“'Mag men op sabbat goed doen of kwaad, iemand redden of doden?' Maar zij zwegen. Toen liet Hij toornig, maar tegelijkertijd bedroefd om de verstoktheid van hun hart, zijn blik rondgaan”
Hij wordt woedend en verdrietig van dit laffe zwijgen. Er wordt niet in z’n gezicht gezegd dat hij zich domweg heeft te houden aan de regel. Maar niemand durft ook te gaan staan voor waar die hele heilige dag voor bedoeld is – waar de rivier voor bedoeld is en een president – om te helen en goed te doen aan de mens zonder aanziens des persoons. En de rabbi vraagt hem om de hand uit te steken die vervolgens gezond is.
De woede en de droefheid als we niet meer beseffen of willen weten dat ons leven niet bedoeld is om voor onszelf eruit te halen wat erin zit maar om heelmaking en liefde te dienen. Om recht te doen aan dat wat zo vaak niet recht is. En onvermogen en vermoeidheid en onkunde en alles is prima te verdragen, maar de onwil wordt moeilijker. Want zonder die wil komen we er niet.
Ik ben dankbaar voor Li An Phoa en bisschop Marian Budde, voor zovelen die oproepen tot het dienen van wat heilig is opdat de wereld geneest en het leven bloeit. Zo God dienen en de naaste, tegelijkertijd als één handeling, dat is het idee.
Tot zover even vandaag. Een hele goede woensdag gewenst – meer popupgedachtes en hoe je kunt bijdragen om dit mogelijk te houden – op popupgedachte.nl – en vrede gewenst, en alle goeds.